Muzyka

W muzyce hiszpańskiej przez całe wieki dominowały formy ludowe i kościelne. Obie rozwijały się w wielu kierunkach dzięki burzliwej historii kraju. Fakt, że przez długi czas na Półwyspie Iberyjskim żyli obok siebie Arabowie, Żydzi i chrześcijanie, powodował, iż w średniowieczu krzyżowały się na jego terenie wpływy greckie, perskie, bizantyjskie i indyjskie. W muzyce sefardfes (Żydów wypędzonych z Hiszpanii w 1492 roku) oraz we flamenco zachowały się po dziś dzień pierwotne akcenty.

Już przed najazdem Gotów Zachodnich Kościół hiszpański posiadał własną liturgię i pieśni (Izydor z Sewilli i inni). W średniowieczu na tej podstawie powstał szczególny obrządek który wyparła dopiero liturgia rzymska w XI wieku. Alfons X Mędrzec miał wielki wpływ także na życie muzyczne. Zapisywał pieśni kościelne (Cantigas de Santa Mana), a także założył w Salamance katedrę muzyki, która była pierwszą w Europie. Muzyka, a nawet taniec spełniały w Hiszpanii mistyczną funkcję środków oczyszczających grzeszną duszę. Msteria miały także swą formę muzyczną. W klasztorach muzyka polifoniczna rozpowszechniała się jak w żadnym innym kraju. Spośród instrumentów szczególne miejsce zarówno w muzyce klasycznej, jak i ludowej zajęła gitara (jej przodkiem w XVI i XVII wieku była vihuela). Również w naszych czasach najwięksi wirtuozi gry na tym instrumencie pochodzą z Hiszpanii, np. Andres Segovia.

Inną domeną klasyki jest muzyka organowa, którą rozwinąj hiszpański Bach XVI wieku Antonio de Cabezón (1510-1566). W połowie XVII wieku na scenach dworskich powstała forma wodewilu - zarzuela, którego twórcą był Calderon de la Barca. Podobnie jak w literaturze także w muzyce wiek XVI i XVII można określić mianem siglo de oro - złotej ety. Rola Hiszpanii w historii środkowoeuropejskiej muzyki klasycznej była raczej niewielka Od początku XX wieku muzyka hiszpańska przeżywa renesans, który rozpoczęli kompozytorzy: Felipe Pedrell, Federico Olmeda, Joaaufn Nin. Jednak za właściwego twórcę nowoczesnej szkoły hiszpańskiej uznawany jest Katalończyk, Isaac Albeniz (1860-1909). Także inni trzej mistrzowie zyskali międzynarodowe uznanie: Enrique Granados, Joaqufn Turina oraz Manuel de Falla (1876-1946). Szczególnie Turina i de Falla, obaj pochodzący z Andaluzji, potrafili łączyć elementy ludowe związane z ich ojczyzną z nowoczesnymi osiągnięciami muzyki klasycznej.

Każdy region, a nawet każdy odrębny pas ziemi w Hiszpanii ma własną tradycję muzyczną, typowe instrumenty, oraz piosenki, które zna nawet młode pokolenie, choćby tylko we fragmentach. W okolicy Walencji nie ma na przykład wioski, która nie posiadałaby swojej kapeli. Na północy, w Nawarze, Kantabrii i Asturii bogatą tradycję mają chóry. Z opactw klasztornych Kastylii i Leonu pochodzi jedyna w swoim rodzaju muzyka chóralna, którą kultywuje się do dzisiaj. A w całej Hiszpanii lokalne festyny ku czci patronów wsi i miasteczek gwarantują ciągłe powstawanie nowych piosenek. Podczas wszystkich festynów, wesel, procesji i pielgrzymek odbywają się wspólne tańce i śpiewy. W czasie świąt Bożego Narodzenia do akompaniamentu zambomba (rodzaj bębnów) rozbrzmiewają radosne villancicos. Wiele starych pieśni, śpiewanych dawniej przy pracy, pojawia się obecnie z towarzyszeniem ruchów pantomimicznych jako zabawy towarzyskie. Wszędzie wyczuwa się gotowość i zdolność do improwizacji. W mgnieniu oka tworzy się nowe strofy lub melodie. Wiele piosenek ma skomplikowane rytmy, które są wyklaskiwane lub podkreślane, przy szczególnych okazjach, kastanietami.

Wszystkie te elementy są także obecne w nowoczesnej muzyce rozrywkowej. W latach sześćdziesiątych istniał Ruch Nowej Piosenki, który w ostatniej fazie reżimu francowskiego popularyzował nastroje sprzeciwu i żądania przemian społecznych. W latach osiemdziesiątych ruchowi (movida) udało się nacechować muzykę rockową i pop elementami rdzennie hiszpańskimi, a głównie tekstami w języku ojczystym. Powstały przy tym bardzo liczne grupy łączące z muzyką rockową i popową rodzime flamenco. Flamenco-pop, Ethno-pop i Agro-pop są dowodami na to, że w regionach takich jak Andaluzja drzemie gigantyczny potencjał muzyczny, mający szansę na międzynarodowe uznanie. Nowością jest okraszanie rytmów afroamerykańskich i pochodzących z Ameryki Łacińskiej elementami hiszpańskimi. W ten sposób integruje się hiszpańskie dziedzictwo zamorskie. Znana piosenkarka Martirio łączy kolaże popowe z elementami kultury hiszpańskiej.

Bez względu na to, czy rozbrzmiewa tradycyjna muzyka ludowa, znane powszechnie szlagiery, czy aktualne przeboje, wszyscy: starzy i młodzi chętnie przyśpiewują lub przyklaskują. Co najwyżej w koncertach punk-rockowych i heavy-metalowych, cieszących się wielką popularnością szczególnie w Kraju Basków, starsi ludzie nie biorą udziału.

Typowa gra towarzyska ze śpiewem Zarzuela, bardzo popularna w środowisku mieszczańskim końca XIX wieku przeżywa obecnie swój renesans. W radiu natomiast królują kiczowate szlagiery z lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych.

Kieszonkowa Encyklopedia Turysty

Muzyka na forum

  • Wiola
    Wiola

    Prawdziwą okazją zobaczenia autentycznego tańca flamenco są liczne uroczystości i fiesty organizowane po kilka razy do roku przez wszystkie miasta i miasteczka, przede wszystkim Andaluzji. Flamenco, oparte na monotonej prostej melodi wzbogaconej przez śpiewaka czy muzyka niezliczonymi improwizacyjnymi ozdobnikami, tańczy się pojedynczo (lub parami, lecz osobno), w miejscu, zachowując niemal nieruchome całe ciało z wyjątkiem rąk i stóp wybijających rytm, narastający aż do prawdziwego szaleństwa. Klasyczny strój flamenco: fal baniasta sukienka do ziemi, chusta w tym samym kolorze, wysoko upięte włosy u kobiet, a obcisłe czarne spodnie, kamizelka z czerwonym pasem, płaski kapelusz i czarne bolero u mężczyzn oraz nieodłączne kastaniety, wybijające rytm - stały się powszechnym symbolem hiszpańskiego tańca i muzyki. Flamenco jest najsłyniejsze i tańczone w całej Hiszpani, ale poszczególne prowincje kultywują swe tańce narodowe: Kastylia - seguidilę, Katalonia - sardanę, Aragonia -jotę, Galicja - mufieirę.

Strona korzysta z plików Cookies zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki. [ok]