Lérida

Stare miasto.
Punktem wyjścia dla zwiedzających jest z reguły Pl. Espana nie opodal mostu Puentę Mayor. Calle Mayor, wąską uliczka z dziesiątkami małych sklepów. Po chwili wychodzimy na mały placyk Paheria z budynkiem ratusza w pałacu La Paheria, jednym z rzadkich w Katalonii przykładów świeckiej architektury romańskiej. Frontową elewację ozdabia 5 dużych okien z podwójnymi kolumnami. Z dziedzińca otoczonego kolumnadą o bogato rzeźbionych kapitelach, wejście do kaplicy z ołtarzem Yirgen de los Paheres malowanym przez Jaime Ferrera w XV w. W ratuszu mieści się archiwum miejskie oraz małe Muzeum Archeologiczne na miejscu wykopalisk z czasów celtiberyjskich i rzym.

Idąc dalej przez Calle Mayor mijamy dwa zabytkowe kościoły: po lewej parafialny S. Pedro z interesującym portalem barokowym z XVIII w. od strony Pl. S. Francisco i po prawej S. Jaime na rogu C. Caballeros, z późnogotyckim portalem z XV w. ozdobionym posągami świętych. Calle Mayor prowadzi dalej w kierunku nowej katedry, okazałej świątyni neo-klasycznej odrestaurowanej po pożarze w 1936; muzeum zawiera tkaniny artystyczne i przedmioty kultu (wielka srebrna custodia, rzeźby.

Naprzeciw katedry dawny szpital Sta. Maria, gotycki którego wspaniałe patio jest ostatnim ogniwem rozwojowym katalońskich wirydarzy gotyckich. Dolna galeria rozkwita bogatymi ostrołukowymi żebrowaniami kamiennymi, misternie łączonymi za pomocą wielkich polichromowanych klińców z herbami miasta. Galeria górna sklepiona jest drewnianym stropem artesonado. W budynku mieszczą się dziś: biuro informacji turystycznej Instituto de Estudios Ilerdenses z bogatą dokumentacją dotyczącą miasta i prowincji, Muzeum Sztuki Nowoczesnej Jaime Morera oraz Muzeum Archeologiczne.

Zaułkami za katedra idziemy w kierunku kościoła S. Lorenzo łączącego cechy stylów romańskiego i gotyckiego. Wyjątkowej wartości kamienne ołtarze poświęcone 4 patronom miasta reprezentują sławną rzeźbiarską szkołę leridańską z XV-XVI w.
Na placu przed kościołem barokowa fontanna Piąues z XVIII w naprzeciw kościoła pałac biskupi, obok nowo instalowane muzeum diecezjalne z romańskimi malowidłami z XII i XIII w. zdjętymi z murów kościołów katalońskich, obrazami szkoły aragońskiej itp.

Dysponując większą ilością czasu warto przejść się szeroką aleją Rambla de Aragón, a nast. Avda. Cataluna w kierunku rzeki. Niedaleko skrzyżowania alei z C. S. Antonio niewielki kościółek Sangre ze wspaniałymi drzwiami w stylu plateresco, arcydziełem rzeźby wczesnorenesansowej. Kościół jest siedzibą bractwa Purisima Sangre, które prowadzi wielkie procesje wielkanocne. Uliczka S. Antonio doprowadza do nowej katedry.

Z Pl. Cervantes idziemy w prawo w kierunku wzgórza zamkowego. Po drodze, przy C. S. Martin malutki romański kościółek S. Martin, kaplica średniowiecznego uniwersytetu, dziś prowizoryczna siedziba Muzeum Diecezjalnego. Opodal odsłonięty fragment murów obronnych z okresu rekonkwisty.

Wzgórze zamkowe. Dojście od C. S. Martin i Pl. Cuarteles, dojazd przez C. General Yagiie, skąd serpentynami pod górę do bramy przy Pl. Cuarteles.

Mury obronne otaczają szczyt wzgórza zwartą kurtyną, nieomal bez otworów. Mimo poważnych przeróbek w późniejszych wiekach, zachowały się jeszcze całe fragmenty świadczące o kunszcie arab. budowniczych z X-XI w. Trzy imponujące bramy pochodzą z późniejszego okresu: Puerta Rebellin i Puerta Bernats z XVII w., Puerta Leon wybudowali Francuzi w 1810.

Wewnątrz wznosił się niegdyś pałac gubernatora arab. zwany La Zuda, następnie przebudowany w XIII w. na pałac królów Aragonii; podczas oblężenia w 1810, służąc za prochownię, został zniszczony eksplozją amunicji. Ostały się 3 wieże w elewacji frontowej, dominując nad kompleksem murów.

W obrębie zamku stoi najcenniejszy zabytek Leridy - stara katedra rozpoczęta w 1203 i konsekrowana w 1278. Trzynawowa, łącząca elementy stylów romańskiego i gotyckiego, jest przykładem wczesnej konstrukcji cysterskiej o wyraźnych wpływach architektury lombardzkiej. Zrujnowana poważnie podczas oblężenia w 1807, jest powoli restaurowana, Masyw budynku wieńczy wysoka 8-boczna wieża na skrzyżowaniu nawy i transeptu, wielokrotnie naśladowana w innych kościołach katalońskich i aragońskich. Wielkie portale ozdobione kamiennymi rzeźbami reprezentują różne style i epoki. Portal gł. gotycki; od strony rzeki najstarszy, późnoromański Portal Infantów (Puerta de Fillols); obok portal Anunciata w stylu mudejar i po przeciwnej stronie wirydarza - czysto gotycki portal Apóstoles. Nawa główna o łukach lekkich i strzelistych; mury przecięte 12 wysokimi oknami. Dekoracja architektoniczna łączy czystość linii gotyku franc. i arab. elementów stylu mudejar. Warto zwrócić uwagę na rzeźbione kapitele pilastrów i filarów podtrzymujących łuki sklepienia. Przyległy do katedry klasztor zbudowano nieco później; jego późnogotycki dziedziniec jest ogromną osobliwością: zbudowany został naprzeciw gł. fasady, a nie wzdłuż bocznego muru, początkowo jako portyk (nartex), rozbudowany następnie wokół obszernego placu przed gł. portalem. Od strony miasta (pd.) otwiera się pięcioma olbrzymimi łukami wypełnionymi delikatną koronką maswerków. Rzeźby gotyckie ozdabiają też kapitele kolumn.

  • Komentarze i opinie
  • Brak komentarzy na forum, możesz być pierwszą osobą rozpoczynającą temat
Strona korzysta z plików Cookies zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki. [ok]